Hang"MadeInChina"

Trận chiến hàng "Made in China"

Phạm Văn Bân

Trước đệ nhị thế chiến và đi ngược lịch sử về hơn 2,000 năm trước, Trung Quốc thường xuyên bị các tộc du mục phía Bắc và Tây tấn công khiến Tần Thủy Hoàng phải xây Vạn Lý Trường Thành mà ngày nay hăy còn là một trong các kỳ quan thế giới. Trung Quốc đă bị chiếm hẳn bởi người Mông Cổ với triều Nguyên cai trị trong 100 năm, người Nữ Chân (Măn Thanh) với triều Thanh trong 200 năm, các nước Tây phương dành nhau chia tô giới sau cuộc chiến tranh nha phiến với Anh, gần nhất là cuộc kháng chiến gần 10 năm chống Nhật Bản và trận nội chiến Quốc Cộng.

Đó là Trung Quốc trong một quá khứ đen tối dài dằng dặc. Tuy nhiên, từ một nước nát bấy hàng ngàn năm vì chiến tranh, Trung Quốc đă thay hình, đổi dạng trong 60 năm vừa qua. Ngày nay Trung Quốc có bom nguyên tử, có số dự trữ ngoại tệ lớn nhất thế giới (foreign exchange reserves - tính đến cuối năm 2006 có trên 1,000 tỷ đô la), và hơn 1.3 tỷ dân Trung quốc đă và đang bắt đầu rời bỏ nền kinh tế nông nghiệp để bộc phát trong lănh vực kỹ nghệ và dịch vụ với tỷ lệ phát triển kinh tế khoảng 10% mỗi năm, trong đó đầu tư ngoại quốc và xuất cảng là trụ cột chống đỡ cho sự phát triển này.

Bất cứ một vụ tấn công nào vào hai yếu huyệt đầu tư ngoại quốc và xuất cảng đều có thể gây điêu đứng nghiêm trọng cho Trung Quốc. Theo thống kê của Tổ Chức Thương Mại Thế Giới (World Trade Organisation, viết tắt WTO), tổng số xuất cảng thực phẩm của Trung Quốc lên đến 246 tỉ đô la trong năm 2005, gần gấp tám lần 31 tỉ xuất cảng trong năm 1980.

Hiện nay chính quyền Trung Quốc đang chống trả một cách sống chết với làn sóng báo chí thông tin rộng răi về các vụ dùng hóa chất độc hại trong thực phẩm và thuốc men cùng hàng hóa bị trả về vì không đạt tiêu chuẩn. Nếu phong trào tẩy chay hàng hóa Made in China xảy ra thì chắc chắn ngành xuất cảng bị đình trệ, dẫn đến khủng hoảng nhân công và do đó, đẩy nền kinh tế Trung Quốc trở về tình trạng suy thoái trầm trọng. Đây là điều then chốt để quan sát và thấu hiểu các nguyên do và hành động sâu kín của chính quyền Trung Quốc trước tai họa an toàn thực phẩm và thuốc men đang sôi sục hiện nay.

Mặt khác, trong vị trí là người tiêu thụ, Khối Âu Châu, Mỹ, và các nước Phi Châu, Á Châu khác vừa dẫy nẫy, vừa rất cần mua hàng hóa Trung Quốc quá rẻ; cũng như duy trì mối tương quan sao cho tốt đẹp với một thị trường khổng lồ 1.3 tỷ dân để có thể đầu tư và xuất cảng ngược trở lại.

1. Các sai lầm của hàng hóa Made in China:

Nỗi lo lắng của quốc tế về hàng xuất cảng Trung Quốc bắt đầu nổi lên vào tháng 4-2007 khi chó mèo ở Mỹ ăn thực phẩm gia súc Trung Quốc và lăn ra chết. Từ đó, một danh sách hàng xuất cảng Trung quốc cứ càng lúc càng dài, từ kem đánh răng, vỏ xe hơi đến hải sản, đồ chơi trẻ em hoặc bị thu hồi, hoặc bị trả về bởi nhiều quốc gia. Tệ hại hơn nữa là thuốc men xuất cảng bị dán nhăn sai gây thương vong ở Panama và Haiti.

Mới đây, hóa chất ướp xác formaldehyde (embalming agent formaldehyde) đă tìm thấy trong bánh ngọt Trung quốc (fortune cookies) ở Phil Luật Tân. Chính quyền Phi nói rằng họ đang thử nghiệm thêm nhiều sản phẩm Trung Quốc sau khi ra lệnh thu hồi vài loại bánh kẹo bởi vì khảo nghiệm thấy có hóa chất ướp xác. Cũng mới đây, Sở Y Tế Công Cộng California (California Department of Public Health) khuyến cáo người ta không nên ăn gừng nhập cảng từ Trung Quốc bởi vì nó có thể chứa một loại hóa chất nguy hiểm dùng để diệt trùng là aldicarb sulfoxide. Chất này đă bị cấm sử dụng ở California.

Việc sử dụng thái quá thuốc kháng sinh và diệt trùng khiến Nhật Bản cấm nhập cảng các sản phẩm gà vịt, rau đông lạnh và trà của Trung Quốc.

Yêu cầu bảo đảm sự an toàn và phẩm chất hàng hóa Made in China trở nên bức bách. Dưới đây là phần điểm qua các bê bối khó chối căi của hàng hóa Trung Quốc.

1.1. Hải sản có hóa chất gây ung thư

Trung Quốc là nước sản xuất hải sản lớn nhất thế giới, chiếm 50% tổng sản lượng toàn cầu, xuất cảng nhiều nhất vào Nhật Bản, và đứng hàng thứ ba vào Mỹ. Phần lớn hải sản là cá nhưng cần lưu ý cá nói ở đây không phải là cá đánh bắt ngoài biển hay sông hồ, mà là cá do con người gây giống, nuôi trong các trại (fish farm) và mang ra mua bán.

Năm 2005, lươn Trung Quốc được nuôi để xuất cảng qua Hồng Kông bị khám phá có chứa chất malachite green.

Năm 2006, Taiwan cấm nhập cảng loại cua có lông (hairy crabs) của Trung Quốc do khám phá hóa chất gây bệnh ung thư đă được sử dụng. Tháng 6-2006, cơ quan Nông Nghiệp Liên Bang Nga cấm nhập cảng cá do nhiễm độc thuốc kháng sinh.

Vào tháng 6-2007, Bộ Nông Nghiệp Trung Quốc thừa nhận rằng chất malachite green, một loại hóa chất gây ung thư đă được các trại nuôi cá sử dụng để giết ký sinh trùng, đă được tìm thấy trong một số mẫu thực phẩm, và chất nitrofurans, một loại kháng sinh gây ung thư, cũng được tìm thấy. Cũng vào tháng 6-2007, cơ quan Food and Drug Administration của Mỹ nói rằng khi chọn mẫu hàng hải sản của Trung quốc nhập cảng trong khoảng tháng 10-2006 đến tháng 05-2007 để khảo nghiệm thì có hơn 15% lô hàng có chứa các độc tố kháng trùng không được chấp thuận để sử dụng trong việc nuôi hải sản ở Mỹ.

Trong báo cáo, bă hóa chất Malachite Green và Nitrofurans tìm thấy trong cá tươi nhập cảng từ Trung Quốc đăng ở web site http://www.cfs. gov.hk ngày 7 tháng 12-2006, cơ quan Thực Vật An Toàn Trung Tâm của chính quyền Hồng Kông ( (食物安全中心 Centre for Food Safety CFS) ¹ thực hiện một cuộc khảo nghiệm trên các loại cá thường bán ở Hồng Kông. Họ mua một số mẫu cá đủ loại từ chợ để phân tích cặn bă của chất malachite green ² và các loại hóa chất khác.

Kết quả trong 70 mẫu cá tươi do CFS khảo nghiệm, có 15 mẫu chứa chất malachite green (gồm có 13 mẫu loại cá có hình răng cưa, 1 mẫu cá chép bạc và 1 mẫu cá chép bùn) Theo kết quả cuối cùng, trong các mẫu có chất malachite green, 4 mẫu cá có hình răng cưa và cá chép bạc còn có thêm bă chất nitrofurans. ³ Giới chức Quảng Đông và Bắc Kinh đang tiếp tục theo dõi sự kiện này. Việc xuất cảng cá tươi bị nhiễm hóa chất của hai nông trại cá đă bị cấm. Kết luận của cuộc khảo nghiệm khá mập mờ như sau:

1. Giới thương mại được khuyên nên ngừng việc bán loại cá tươi có hình răng cưa cho đến khi tình huống được điều chỉnh.

2. Theo dàn xếp hiện nay, cá tươi xuất cảng từ lục địa vào Hồng Kông phải xuất phát từ các nông trại nuôi cá có đăng ký cung cấp cá cho Hong Kong và đính kèm giấy chứng nhận y tế. CFS sẽ đánh dấu và niêm phong các cá tươi nhập cảng nào không có giấy chứng nhận y tế.

3. Căn cứ vào lượng bă chất malachite green/nitrofurans tìm thấy, rủi ro cho sức khỏe là thấp so với mức độ ăn cá thông thường. Không có lý do để báo động.

3. Dân chúng nên duy trì khẩu phần ăn chừng mực. ⁴

1.2 Chế tạo thuốc Tây giả hoặc kém phẩm chất:

Theo Bộ An Ninh Công Cộng Trung Quốc, một số chiến dịch bố ráp các đường dây làm thuốc Tây giả mạo đă thực hiện giữa khoảng tháng 8-2005 và 5-2006, bắt hai nhóm bán thuốc giả qua Internet hoặc email. Thông báo này được đăng trong web site của chính quyền vào ngày 07-24-2007, không cho chi tiết về các thủ phạm cũng không nói đến hậu quả đă xảy ra.

Tháng 02-2006, Bộ An Ninh Công Cộng Trung Quốc phối hợp với Cảnh Sát Quốc Tế Interpol bắt ba nghi can ở Quảng Tây về tội chế thuốc trị sốt rét giả mạo và bán trong vùng Đông Nam Á.

Tháng 04-2006, Bộ An Ninh Công Cộng Trung Quốc cũng bắt một vụ làm kem đánh răng ở Xuancheng, một thành phố của tỉnh An Huy, vốn là ổ của một mạng lưới bao gồm sáu tỉnh, nhằm làm giả kem đánh răng hiệu Colgate, Crest và kem nội địa hiệu Trung Hoa. Bản thông báo không nói kem giả có hay không có chất diethylene glycol - một chất đặc kẹo chống đóng băng - là chất có trong kem đánh răng ở Trung Quốc, rất phổ biến nhưng không bị quản lý.

Khi điều tra thuốc giả, cảnh sát trong năm thành phố và tỉnh đă bắt 19 người trong tháng 05-2006, đóng cửa sáu cơ xưởng và tich thu 40 tấn vật liệu dùng làm thuốc trị cúm gà Tamiflu. Bản thông báo cho biết vụ bố ráp xảy ra nhờ tin của văn phòng quan thuế của Mỹ có trụ sở đặt tại Bắc Kinh.

Tháng 04-2006, nhờ tin từ hăng Pfizer Inc., nhà chế tạo thuốc Viagra, cũng dẫn đến việc bắt một can phạm ở Thượng Hải, chỉ được nhận diện qua tên Huang, là người bị truy tố tội bán thuốc giả Viagra và các loại thuốc khác qua Mỹ, Netherlands và 10 quốc gia khác. Bản thông báo nói rằng Huang dùng email để liên lạc với khách hàng, đă bán 18,000 viên cho 24 người và kiếm hơn 190,000 đồng yuan (tương đương $US 25,000).

Tháng 10-2006, nhờ tin từ Mỹ nên đă bắt được 12 người ở tỉnh Quảng Đông, đóng cửa hai cơ xưởng và tịch thu một tấn vật liệu dùng chế giả thuốc trị liệt dương Viagra. Hầu hết thuốc Viagra bán ở Trung Quốc là thuốc giả. Sau sáu tháng thuốc Viagra thật được bán ra, báo chí Trung Quốc cho biết 90% thuốc Viagra bán ở Thượng Hải là thuốc giả.

1.3 Chế tạo vỏ xe hơi kém tiêu chuẩn an toàn

Tháng 6-2007, chính quyền Mỹ ra lệnh thu hồi 450,000 vỏ xe hơi do hăng Hangzhou Zhongce chế tạo sau khi nhà phân phối của họ tại Mỹ, Foreign Tire Sales Inc. of Union, N.J., nói rằng vỏ xe hơi Hangzhou Zhongce thiếu gum strip, một đặc điểm an toàn then chốt để nối kết các sớ vỏ xe với nhau. FTS cho biết một số vỏ xe này chỉ dầy vào khoảng phân nửa độ dầy mà FTS quy định (0.6 millimeter). FTS bị thưa vào ngày 4 tháng 5-2007 bởi một gia đình có hai người chết khi đi trên chiếc xe van bị lật ở Pennsylvania vào ngày 12 tháng 8-2006. Vụ kiện này nói rằng chiếc xe van đó chạy bằng bánh xe Hangzhou Zhongce. Hăng Hangzhou Zhongce bác bỏ việc cung ứng hàng hóa bị hư hỏng. Trong thông báo chính thức, Hangzhou Zhongce nói rằng "Các vỏ xe hơi đề cập trong báo cáo do FTS nộp cho Tòa ... hội đủ và ngay cả vượt trên các tiêu chuẩn an toàn phẩm chất của Mỹ. Zhongce đang cộng tác hoàn toàn ... và mong mỏi một quyết định đúng đắn và thỏa đáng."⁵

Vấn đề khá rắc rối khi một nữ phát ngôn viên của cơ quan Quản Trị Giám Sát Phẩm Chất nói rằng các viên chức chính phủ Trung Quốc đă ra quyết định về sự an toàn của các vỏ xe hơi xuất cảng sau khi thanh tra hăng Hangzhou Zhongce Rubber Co. và thử nghiệm ba vỏ xe tại phòng thử nghiệm của chính phủ. Họ kết luận rằng tất cả các mẫu đều hội đủ các tiêu chuẩn Mỹ.

1.4 Chế tạo đồ chơi trẻ em có độc chất

Cuối tháng 7-2007, hăng làm đồ chơi trẻ em Fisher-Price đang thu hồi 83 loại đồ chơi - gồm có Big Bird, Elmo, Dora và Diego - bởi vì nước sơn của chúng có quá nhiều chất chì. Vụ thu hồi 967,000 đồ chơi trẻ em bằng nhựa, do một hăng Trung Quốc sản xuất và bán vào Mỹ giữa tháng 5 và tháng 8, 2007, được thông báo ngày 2 tháng 8-2007.

Vụ thu hồi này xảy ra sau một vụ xảy ra vào tháng 6-2007: Thu hồi 1.5 triệu đồ chơi đường rầy xe lửa bằng gỗ do hăng Thomas & Friends Wooden Railway sản xuất. Fisher-Price cho biết nước sơn có chì của các đồ chơi Trung Quốc nhập cảng trong khoảng thời gian tháng 1-2005 đến 4-2006 là 26 loại và đă phân phối đến 23 cửa hàng bán lẻ.

Nancy Nord, quyền chủ tịch Ủy Ban An Toàn Hàng Hóa Tiêu Thụ (Consumer Product Safety Commission - viết tắt CPSC) của Mỹ tuyên bố, "Bất cứ lúc nào một công ty nào đó nhập cảng hàng hóa độc hại bị cấm vào thị trường Mỹ, đặc biệt là nhắm vào trẻ em, đều không được chấp nhận. Việc bảo đảm đồ chơi Trung Quốc cho người tiêu thụ Mỹ là một trong các ưu tiên hàng đầu của tôi và là chủ đề then chốt trong các cuộc hội đàm hiện nay giữa CPSC và chính phủ Trung Quốc." ⁶

Tháng 06-2007, Thượng Nghị Sĩ Dick Durbin, D-Ill., đề nghị dự thảo luật để nới rộng quyền hạn của Ủy Ban An Toàn Hàng Hóa Tiêu Thụ CPSC. Trong thông báo ngày 01 tháng 08, 2007, Durbin cũng kêu gọi thành lập các tiêu chuẩn an toàn tốt hơn đối với hàng hóa nhập cảng từ Trung Quốc. Ông nói, “Đáng buồn, đây là vụ mới nhất trong một loạt thu hồi đồ chơi trẻ em. Đồ chơi trẻ em đa dạng nhưng chúng có chung một điều - chúng được sản xuất ở Trung Quốc. Với các nguồn nhân vật lực hiện nay của CPSC, cơ quan này không thể bảo vệ người tiêu thụ Mỹ một cách thỏa đáng." ⁷

2. Áp lực về an toàn thực phẩm đè nặng vào Trung quốc

Ngần ngại thừa nhận vấn đề khi mới xảy ra trong vài tháng trước đây, bây giờ chính phủ Trung Quốc bắt buộc phải lo trấn an cộng đồng quốc tế và cũng để chứng tỏ rằng họ nghiêm chỉnh sửa sai. Ngày 10 tháng 7, 2007, họ xử tử người cầm đầu cơ quan Quản Trị Thuốc Men và Thực Phẩm Quốc Gia (State Food and Drug Administration - viết tắt SFDA) Zheng Xiaoyu vì tội ăn hối lộ để phê chuẩn cho chế tạo và xuất cảng một số thuốc men trong năm 2005. Một con dê tế thần đó chưa đủ để cứu chữa tai họa lan tràn khắp nơi trên nhiều hàng hóa Made in China khác.

Chính phủ Trung Quốc bắt đầu bố ráp các công ty bị nghi ngờ đă sản xuất hàng hóa sai trái, đồng thời phát động chiến dịch tuyên truyền quần chúng rộng răi theo đúng truyền thống Cộng Sản xưa nay. Phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Qin Gang khuyến cáo báo chí không nên phóng đại các vấn đề an toàn thực phẩm của Trung Quốc và quấy động sự sợ hăi của người tiêu thụ. Li Changjing, một viên chức của cơ quan Quản Trị Giám Sát Phẩm Chất, Thanh Tra và Kiểm Dịch (General Administration of Quality Supervision, Inspection and Quarantine, viết tắt GAQSIQ) tuyên bố trong một buổi họp với báo chí rằng: "Chính phủ Trung Quốc hết sức lưu ý đến việc công bố sai sót về phẩm chất hàng hóa, đặc biệt là phẩm chất của thực phẩm." Theo bản tin Reuters, ngày 25 tháng 7, 2007, sau khi bị từ chối nhập cảng hải sản do nhiễm độc, Trung Quốc sẽ gia tăng thanh tra việc sử dụng chất kháng sinh tại các nông trại nuôi cá, bao gồm các hóa chất có thể gây ung thư. Zhang Yuxiang, giám đốc Sở Thông Tin Kinh Tế Và Thị Trường của Bộ Nông Nghiệp tuyên bố trong một buổi họp báo như sau:

“Chúng tôi tập trung nỗ lực kiểm soát sự sử dụng chất kháng sinh, đặc biệt là sự lạm dụng chất kháng sinh đối với cá và các loại hải sản có vỏ, kể cả các chất nitrofurans và malachite green.”

Giới quan sát cho rằng sự can thiệp của các cơ quan như SFDA và GAQSIQ chỉ để căi vă ầm ĩ và có khuynh hướng chối bỏ trách nhiệm đối với các sai lầm. Phản ứng đầu tiên của Trung Quốc trước vụ chó mèo Mỹ là phủ nhận. Một báo cáo đăng trong tờ Nhân Dân nhật báo viết, "Việc trúng độc của gia súc Mỹ không liên quan gì đến Trung Quốc cả."

Các viên chức quản trị ngành xuất cảng Trung Quốc căi rằng việc nhiễm độc thực phẩm cũng xảy ra ở ngay trong nước Mỹ và với hàng xuất cảng của Mỹ qua Trung Quốc. Li Yuanping, giám đốc Văn Phòng An Toàn Thực Phẩm Xuất Nhập Cảng, biện luận rằng chẳng có hệ thống thanh tra thực phẩm nào có thể gọi là hoàn chỉnh cả. Hăng thông tấn chính thức Tân Hoa Xă loan báo hôm 07-25-2007 rằng gia súc gà vịt từ Đức, Czech Republic và tiểu bang Virginia của Mỹ đă bị Trung Quốc cấm nhập vì sự bộc phát bệnh gia súc tại các địa phương này. Thịt heo từ nước Georgia của Cộng Hòa Xô Viết cũ cũng bị cấm vì cùng một lư do. Tháng 06-2007, tờ Trung Quốc nhật báo đăng lời chỉ trích của phó giám đốc Văn Phòng Ngư Nghiệp của Bộ Nông Nghiệp Trung Quốc, Chen Yide, rằng "cặn bă hóa chất trên hải sản là do vài nhà sản xuất bất cẩn, rằng sự ngăn cấm mới đây của Mỹ trên năm loại hải sản là "mù quáng và không thể chấp nhận được ("indiscriminate" and "unacceptable" ), rằng việc cấm tất cả hàng hóa dựa trên sai sót của vài sản phẩm riêng lẻ là trái với luật lệ của Tổ Chức Thương Mại Thế Giới (World Trade Organization WTO), và rằng sự hợp tác chặt chẽ hơn của cả hai bên về vấn đề an toàn thực phẩm là điều cần thiết để giải quyết vấn đề. Tuy nhiên, ngày 1 tháng 8, 2007 Trung Quốc thông báo sẽ thanh tra các trại nuôi cá trên toàn quốc để đề phòng việc sử dụng các hóa chất và thuốc bất hợp pháp, nhưng nhấn mạnh rằng đại đa số hải sản là an toàn.

Các vụ bê bối về an toàn đă đẩy Trung Quốc vào thế hiểm nghèo trong lănh vực xuất cảng nông nghiệp qua Mỹ, mà năm ngoái đă lên đến $US 2.26 tỷ qua các mặt hàng như: Sản phẩm gà vịt, xúc xích, vỏ cá, gia vị và nước táo.

Căi lấy được là chuyện thông thường của các viên chức ăn cơm nào, rào cây ấy nhưng sự thật bê bối không thể tránh né được. Đồng thời với chiến thuật tuyên truyên khỏa lấp, chính phủ Trung Quốc phải chấn chỉnh cơ cấu làm ăn lôi thôi, bất chấp sức khỏe của người tiêu thụ. Chính phủ Trung quốc cam kết sẽ cải tổ toàn bộ hệ thống luật lệ về an toàn thuốc men và thực phẩm, sẽ tổng thanh tra về an toàn và phẩm chất hàng hóa trên bình diện quốc gia, và sẽ ra luật quy định cho các chính quyền địa phương phải chịu trách nhiệm đối với tất cả vụ nhiễm độc thực phẩm hoặc rủi ro đến sức khỏe do thực phẩm bị nhiễm độc hoặc kém phẩm chất.

Theo tờ South China Morning Post có trụ sở đặt tại Hồng Kông, trong khi công bố các biện pháp sửa sai, chính phủ Trung Quốc cũng cố gắng hạn chế các tin tức lan tràn ra đại chúng. Họ đă khuyến cáo các tờ báo trong nước rằng báo chí không nên đăng tải các tin tức tiêu cực về an toàn thực phẩm, ngay cả đăng lại từ các báo khác.

3. Hội đàm Mỹ và Trung Quốc

Sau khi tát vào mặt Trung Quốc về hàng nhập cảng có các cặn bă hóa chất không an toàn tìm thấy trong cá nuôi tại nông trại (farm-raised fish), chính quyền Mỹ gửi một phái đoàn cao cấp qua hội đàm với Trung Quốc trong năm ngày. Trong thông báo ở Bắc Kinh ngày 7-31-2007, Thư Ký Mike Leavitt của Sở Phục Vụ Y Tế Đại Chúng (Department of Health and Human Services) cho biết một phái đoàn Mỹ do Rich McKeown, người đứng đầu Sở Phục Vụ Y Tế Đại Chúng (Department of Health and Human Services), làm Trưởng phái đoàn và sẽ thảo luận việc siết chặt kiểm soát thương mại thuốc men và thực phẩm, giải quyết các căng thẳng do Mỹ ngăn cấm nhập cảng hàng hóa có nghi vấn và đôi khi nguy hiểm của Trung Quốc, phương cách hướng dẫn dư luận cũng như dự thảo các luật lệ áp dụng cho cả hai bên. Họ sẽ chú trọng đi đến các thỏa hiệp về an toàn thực phẩm, dụng cụ y khoa và thuốc men, và hy vọng sẽ hoàn tất vào Tháng 12 này. Thông báo này cho biết:

"Các cơ quan điều hành luật lệ của Mỹ quan tâm về điều mà họ thấy ở Trung Quốc là một hạ tầng cơ sở không hữu hiệu để bảo đảm an toàn, phẩm chất và hiệu quả của nhiều sản phẩm được xuất cảng qua Mỹ. Chúng tôi tin rằng với kỹ thuật, chuyên môn khoa học, và cam kết của mỗi bên, chúng tôi có thể làm việc với nhau để sửa sai các vấn đề tồn đọng." ⁸

Trung quốc đang chịu áp lực rất nặng từ quốc tế về các vụ bê bối trong an toàn thực phẩm và hàng hóa, đặc biệt là thức ăn nuôi gia súc xuất cảng qua Mỹ và kem đánh răng làm bằng hóa chất diethylene glycol. Nhýng Trung Quốc nhấn mạnh rằng an toàn thực phẩm là vấn đề có tính chất toàn cầu, không chỉ xảy ra cho riêng Trung quốc. Chính phủ Trung Quốc đă cấm nhập cảng gà vịt từ Đức, Czech Republic và tiểu bang Virginia của Mỹ cũng như các sản phẩm làm từ thịt heo của Georgia do vấn đề bệnh cúm gà bộc phát.

“Việc cấm nhằm mục đích ngăn chặn các bệnh súc vật truyền vào Trung Quốc, cũng để bảo vệ kỹ nghệ và sức khỏe công cộng của dân Trung Quốc."

Các viên chức Trung Quốc cho biết cuộc hội đàm cũng sẽ chú trọng đến các ngăn cấm nhập cảng hải sản của Mỹ sau khi có thử nghiệm của Trung Quốc chứng tỏ rằng hải sản bị nhiễm hóa chất đă bị Mỹ cấm sử dụng. Ngày 07-25-2007, trong buổi họp Nội Các do Thủ Tướng Ôn Gia Bảo (Wen Jiabao 溫家寶) ⁹ chủ tọa, chính quyền Trung Quốc thông báo rằng họ đang soạn thảo một dự luật nhằm đề ra các biện pháp mạnh mẽ hơn về an toàn thực phẩm, cùng lúc với thông báo phá vỡ các đường dây xuất cảng thuốc giả mạo như: Viagra, cúm gà và sốt rét. Điều này cho thấy chính quyền Trung Quốc đang cố gắng để phục hồi tín nhiệm của thế giới sau khi một số quốc gia cấm hoặc trả về hàng xuất cảng của Trung Quốc - từ kem đánh răng đến hải sản bị phát giác nhiễm độc hay chứa hóa chất nguy hiểm cho sức khỏe của người tiêu thụ. Dự thảo luật này sẽ "điều hành một cách nghiêm ngặt đối với các hoạt động của nhà sản xuất, tăng cường trách nhiệm của chính quyền địa phương và gia tăng hình phạt đối với các hoạt động bất hợp pháp." ¹⁰ Tuy nhiên, bản thông báo không cho chi tiết và cũng không xác định khi nào thì sẽ thông qua dự luật để thi hành.

4. An Toàn Thực Phẩm là một khó khăn lớn có tính chất toàn cầu

Giới chức cao cấp nhất của WHO (World Health Organization) nhận xét rằng không nên tách riêng Trung Quốc về vấn đề an toàn thực phẩm; đây là một khó khăn lớn mà các nước giàu và nghèo đều phải chú trọng và thể hiện qua các luật lệ tốt hơn: "Không phải chỉ có Trung Quốc, mà tất cả các nước cần có luật lệ tốt hơn (It's not just China, all countries need better regulation, organization says).

Ngày 07-25-2007, Ủy Viên Tiêu Thụ Cộng Đồng Chung Âu Châu Meglena Kuneva thúc đẩy Trung Quốc giữ lời cam kết về các biện pháp kỷ luật đối với các nhà sản xuất gây ra việc thu hồi sản phẩm ở Âu Châu.

Sau khi viếng thăm một hăng sản xuất đồ chơi trẻ em ở Jiangsu, Kuneva nói, "Điều rất quan trọng cho chúng ta là giữ niềm tin và tín nhiệm trong các mối tương quan buôn bán và cộng tác với nhau."

Tổng Giám Đốc WHO, Margaret Chan, cho biết mỗi tháng Liên Hiệp Quốc nhận được khoảng 200 báo cáo về thực phẩm bị nhiễm trùng, nhiễm bệnh. Trong một buổi họp báo, Chan tuyên bố, "Tôi phải nói rằng an toàn thực phẩm là một khó khăn lớn cho cả các nước đă phát triển và đang phát triển. WHO đang làm việc với nhiều nước để tăng cường luật lệ."

Trung Quốc, nơi mà các tiêu chuẩn an toàn về thuốc và thực phẩm được quản trị rất lỏng lẻo, đang bị chao đảo với các bê bối về an toàn thực phẩm. Bệnh nhân ở Panama chết vì hóa chất bị dán nhăn sai và mèo chó nuôi trong nhà ở Mỹ chết vì thực phẩm kém tiêu chuẩn, trong khi kem đánh răng Trung Quốc bị nhiễm độc được khám phá ở Trung Mỹ và vài nước khác.

Jorgen Schlundt, giám đốc Sở An Toàn Thực Phẩm của tổ chức WHO, nói rằng Trung Quốc đă nghiêm chỉnh lưu ý đến các sai sót từ năm 2001 và đang bắt đầu áp dụng một số đề nghị của WHO. Schlundt nói với Reuters:

"Họ đang làm việc về vấn đề này. Có sự cam kết của giới chức cao cấp về vấn đề này. An toàn thực phẩm là một vấn đề cho tất cả các nước. Chúng tôi không bày tỏ mối quan tâm riêng biệt nào đối với Trung Quốc. Trung Quốc đă ý thức rằng họ cần phải cập nhật hóa hệ thống an toàn thực phẩm của họ. Và việc cập nhật hóa đòi hỏi một thời gian khá lâu, không chỉ riêng Trung quốc. Sau vụ khủng hoảng bệnh bò điên BSE ¹¹ (bovine spongiform encephalopathy) , nước Anh mất rất nhiều năm." Theo Schlundt, mỗi năm cơ quan WHO cũng phát hành khoảng từ 10 đến 20 "thông báo khẩn cấp" để báo động các vấn đề tiềm ẩn về sức khỏe công chúng trên thế giới đối với thực phẩm. Hầu hết các vấn đề chỉ liên quan tới những quốc gia kỹ nghệ hóa có thiết lập hệ thống báo cáo các vụ bộc phát bệnh tật nhưng con số vẫn chưa phản ảnh đúng sự thật của vấn đề xảy ra đâu đó. Schlundt nói, “Một số nước phát triển có mức độ an toàn thực phẩm rất kém bởi vì họ không đặt nó là một ưu tiên."

Tháng 9 vừa qua, WHO báo động cho các nước hội viên về sự bộc phát bệnh tiêu chảy E. coli 0157 trong rau spinach tại Mỹ khiến xảy ra 205 trường hợp tiêu chảy, trong đó có 3 người chết. WHO báo động căn cứ vào tin tức từ cơ quan Quản Trị Thuốc và Thực Phẩm của Mỹ (Food and Drug Administration - FDA) xác định rằng spinach, bán qua Canada và Mexico, sau đó được phân phối tới các quốc gia khác kể cả Trung Quốc. ¹²

Chú thích:

¹ Hồng Kông nay thuộc về Trung Quốc theo thể chế "một quốc gia nhưng hai hệ thống chính quyền."

² Malachite green là một chất nhuộm hóa học chống nấm và đă được sử dụng khắp nơi trên thế giới trong giới thủy sản trong một thời gian dài. (Malachite green is a chemical dye which has been used worldwide in aquaculture for a long period as an antifungal agent).

3 Ngày February 7, 2002 Trung Tâm Thú Y thuộc cơ quan Quản Trị Thuốc Và Thực Phẩm của Mỹ (Center for Veterinary Medicine, Food and Drug Administration) ra lệnh cấm sử dụng nhăn rời cho việc dùng thuốc ướp bên ngoài nitrofuran đối với gia súc nuôi-để-ăn-thịt. Lệnh này căn cứ trên bằng chứng rằng việc dùng thuốc ướp bên ngoài nitrofuran đối với gia súc nuôi-để-ăn-thịt có thể làm đọng lại cặn bă gây bệnh ung thư và cho thấy là không an toàn.

("FDA is issuing an order prohibiting the extralabel use of topical nitrofuran animal and human drugs in food- producing animals. This order is based on evidence that extralabel use of topical nitrofuran drugs in food-producing animals may result in the presence of residues that are carcinogenic and have not been shown to be safe.")

Cơ quan Tiêu Chuẩn Thực Phẩm của Australia và New Zealand (Food Standards Australia New Zealand - viết tắt FSANZ) ngưng sử dụng nitrofurans đối với các súc vật bị dùng làm thực phẩm như: heo, gà, bò, v.v. Vào tháng 05- 2004, FSANZ đăng trên web site rằng FSANZ luôn luôn có biện pháp ngay lập tức đối với bất cứ loại thực phẩm nào không an toàn cho người tiêu thụ. Trong quá khứ, FSANZ đă tịch thu các sản phẩm thịt bò nhập từ Âu Châu do mối lo sợ về chứng bệnh bò điên (mad cow disease) cũng như tịch thu nước tương đậu nành và hào vì lượng chloropropanols quá cao. Tuy nhiên, trong trường hợp tôm và mật ong nhập cảng có chứa chất nitrofurans thì sau khi thực hiện khảo nghiệm, FSANZ không thu hồi vì xét thấy không nguy hiểm đến sức khỏe. Theo FSANZ, nitrofurans là một loại kháng sinh vẫn còn được dùng để chữa trị chứng nhiễm trùng đường tiểu trong con người. Mặc dù báo chí thông báo nitrofurans gây bệnh ung thư cho con người nhưng chưa có bằng chứng khoa học.

(http://www. foodstandards. gov.au/newsroom/ factsheets/ factsheets2004/ nitrofuransinimp orte2433. cfm: Nitrofurans are a class of antibiotics. They are still prescribed for human use usually to treat urinary tract infections. Despite claims in the media, there is no scientific evidence that nitrofurans cause cancer in humans).

Theo http://www.cfs. gov.hk: Cơ quan Thực Vật An Toàn Trung Tâm của chính quyền Hồng Kông thì Nitrofurans thuộc nhóm kháng sinh có thể dùng làm thuốc thú y. Điều quan tâm chính về nitrofurans trong thực phẩm là có một loại nitrofurans có thể gây ung thư trong thí nghiệm với súc vật. Tuy nhiên, đối với loại ung thư khám phá trong khảo cứu này, chưa có bằng chứng thỏa đáng rằng nó có thể gây ung thư trong con người.

⁴ Advice to Trade and Consumers:

1.Traders are advised to stop the sale of freshwater grouper until the situation has been rectified.

2.Under the current arrangement, freshwater fish exported from the Mainland to Hong Kong must come from registered fish farms supplying fish to Hong Kong and are accompanied with health certificates. The CFS would mark and seal those imported freshwater fish without health certificates.

⁵ "The tires mentioned in the report which FTS submitted ... meet or even exceed the U.S. quality safety standards," Hangzhou Zhongce said in a statement released Wednesday. "Zhongce is fully cooperating ... and expecting a proper and correct decision."

⁶ “Anytime a company brings a banned hazardous product into the U.S. marketplace, especially one intended for children, it is unacceptable,” said Nancy Nord, acting chair of the Consumer Product Safety Commission. “Ensuring that Chinese-made toys are safe for U.S. consumers is one of my highest priorities and is the subject of vital talks currently in place between CPSC and the Chinese government.”

⁷ Sadly, this is the most recent in a series of disturbing recalls of children’s toys. While the toys may be different, they have one thing in common — they were manufactured in China,” he said. “With the current tools and resources the Consumer Product Safety Commission has, it cannot adequately protect American consumers.”

⁸"Our U.S. regulatory agencies are concerned about what they see as an insufficient infrastructure across the board in China to assure the safety, quality and effectiveness of many products exported to the United States," Leavitt said in the statement. "We believe that with the technology, the scientific expertise, and the commitment each side has, we can work together to correct the outstanding issues," he said.

⁹ Hệ thống chính quyền Trung Quốc do Trung Quốc Cộng Sản Đảng (中國共産黨 Zhongguo Gongchandang) lănh đạo, có khoảng hơn 70 triệu đảng viên. Khi cần thiết, Ủy Ban Trung Ương Đảng Cộng Sản Trung Quốc tổ chức Đại Hội Đảng để bầu Chính Trị Cục (政治局) và đây mới là trung tâm quyền lực điều hành quốc gia. Những người nắm các chức vụ như Chủ Tịch Nước, Thủ Tướng, v.v. đều là ủy viên của Chính Trị Cục. Ban Thường Vụ Chính Trị Cục gồm có chín ủy viên: Hồ Cẩm Đào, Ngô Bang Quốc, Ôn Gia Bảo, Giả Khánh Lâm, Tăng Khánh Hồng, Hoàng Cúc, Ngô Quan Chính, Lư Trường Xuân, La Cán.

¹⁰ The draft "strictly regulates the activities of producers, strengthens the responsibility of local governments and increases the punishment for illegal activities."

¹¹ BSE, hay bệnh bò điên, là một chứng bệnh năo trí mạng của gia súc nổi lên ở Anh năm 1986 và có thể gây biến chứng Creutzfeldt- Jakob trong con người. (BSE, bovine spongiform encephalopathy or mad cow disease, is a fatal brain disease of cattle that emerged in Britain in 1986 and can cause variant Creutzfeldt- Jakob disease in humans).

¹² The WHO last September alerted its membership to an outbreak of the diarrheal disease E. coli 0157 in spinach in the United States, which had caused 205 cases including three deaths. It acted on information from the U.S. Food and Drug Administration that the spinach, sold to Canada and Mexico, had later been distributed to other countries including China.

[BANTIN]

For any questions, send Email to: phvpghh@aol.comCopyright © 2003. PhatHocVienPGHH. All rights reserved. Revised: 08/15/07

For any questions, send Email to: phvpghh@aol.com
Copyright © 2003. PhatHocVienPGHH. All rights reserved.
Revised: 08/15/07